Δημήτρης Λάλος

Δημήτρης Λάλος

Ο νικητής του φετινού βραβείου Χορν είναι o αυτάρκης outsider του ελληνικού θεάτρου. Μάθετε περισσότερα για αυτόν στην συνέντευξη που έδωσε πριν από λίγο καιρό στο Marie Claire.
06 Μαρτίου 2012 Ελίζα Μπενβενίστε. ΦΩΤΟ: george katsanakis (SMILE)

Ο Δημήτρης Λάλος δεν είναι συνηθισμένη περίπτωση ούτε ηθοποιού ούτε ανθρώπου. Δεν πήγε σε σχολή αλλά έκανε μαθήματα με τη σκηνοθέτιδα Ελένη Σκότη όταν είδε μια παράστασή της που τον ενέπνευσε. Στη συνέχεια δημιούργησαν μαζί την ομάδα ΝΑΜΑ και έχτισαν σχεδόν από την αρχή το Θέατρο Επί Κολωνώ. Στόχος του είναι να μην τον αναγνωρίζουν, αποφεύγει την τηλεόραση (πολλές φορές η αντίδραση ανθρώπων που τον «ανακαλύπτουν» σε μια παράσταση είναι «μα πού ήταν αυτός τόσο καιρό;»), δεν έχει υλικές εξαρτήσεις και καταφέρνει να ζει μακριά από τη δημοσιότητα. Εδώ και μήνες ψάχνει το επόμενο έργο που θα ανεβάσουν το χειμώνα με μια επιμονή που, με βάση τα θεατρικά δεδομένα της Αθήνας, προκαλεί έκπληξη.

Γιατί είναι τόσο μεγάλη διαδικασία για σένα το ποιο έργο θα ανεβάσετε το χειμώνα; Όσο πιο δύσκολες είναι οι εποχές τόσο πιο δύσκολο είναι να βρεις με ποιον τρόπο θα πεις κάποια πράγματα τα οποία δεν θα ακουστούν διδακτικά, σαν να κουνάς το δάχτυλο. Δεν θέλουμε ένα έργο που να έχει στοιχεία επιθεωρησιακά, δηλαδή να μιλάει για το μνημόνιο, για την κρίση ή για τα οικονομικά προβλήματα. Θέλουμε να μιλάει πιο πολύ για την ηθική κρίση που περνάμε. Ένα έργο που αν το παίζαμε σε 10 χρόνια ή αν το είχαμε παίξει πριν από 10 χρόνια να είχε παρόμοιο αντίκτυπο.
Γιατί έχει αυτό τόσο μεγάλη σημασία για σένα; Γιατί η υστεροφημία, το τι θα αφήσεις πίσω σου στις γενιές που έρχονται, έχει μεγάλη σημασία. Η φιλοδοξία σε ωθεί στο τώρα, να πάρεις άμεσα την αναγνωρισιμότητα. H υστεροφημία σε κάνει υπομονετικό.
Απ' όσα έχεις πει στο παρελθόν, φαίνεται ότι έχεις μια αρνητική στάση απέναντι στις υλικές εξαρτήσεις. Δεν θέλω να ορίζεται η ύπαρξή μου από πράγματα. Βλέπεις κάποιους ανθρώπους πώς το αποπνέουν όταν θέλουν να κερδίσουν κάτι -λεφτά, δόξα-, όταν θέλουν να πάρουν κάτι από σένα. Το βλέπεις με το που μπαίνει κάποιος σε ένα χώρο. Θέλει να προσφέρει ή θέλει να αρπάξει;
Δεν έχεις πέσει ποτέ έξω; Στο πρώτο επίπεδο πέφτω πάντα έξω! Στο δεύτερο επίπεδο, βαθιά μέσα μου, ποτέ. Νομίζω ότι όλοι μας λειτουργούμε έτσι. Γεννιόμαστε με την απόλυτη γνώση και μετά μαθαίνουμε τη ζωή μέσα από τα «όχι», από τα όρια που μας βάζουν.
Στην Ελλάδα δεν έχουμε φτάσει να είμαστε μια κοινωνία χωρίς όρια; Ναι. Ή με πολλά σπασμένα όρια. Μήπως έχουμε πολλά όρια που τα σπάμε και αυτό ενοχλεί; Σε ένα λαό άμα βάλεις εκατό όρια, δεν υπάρχει περίπτωση να μην τα σπάσει. Άμα του βάλεις δέκα, θα τα τηρήσει.
Θεωρείς δηλαδή ότι υπήρξε καταπιεσμένος ο ελληνικός λαός; Πάρα πολύ. Δεν είναι τυχαίο αυτό που συμβαίνει τώρα με την Ελλάδα. Συμβαίνει εδώ και χιλιάδες χρόνια να θέλουν να μας πάρουν με τον έναν ή τον άλλο τρόπο.
Έγινε ένα debate πρόσφατα με θέμα «Μένω ή φεύγω από την Ελλάδα». Εσύ τι θα έκανες; Ίσως κάποιοι πρέπει να φύγουν. Ίσως κάποιοι πρέπει να μείνουν. Εγώ μένω.
Πιστεύεις την αγανάκτηση των «αγανακτισμένων»; Πώς να μην την πιστεύεις; Ο κόσμος είναι αγανακτισμένος. Τα ψέματα μας έχουν κατακλύσει.
Πήγες στις συγκεντρώσεις; Βέβαια. Πήγα για να καταλάβω τι γίνεται. Καθένας πρέπει να κάνει τον πόλεμό του ή να εκφράσει την αγανάκτησή του από το δικό του πόστο. Δεν πιστεύω ότι όλοι πρέπει να πάνε παντού. Πρέπει να γίνει το σωστό καστ -για να μιλήσουμε με θεατρικούς όρους- για τις σωστές θέσεις. Γι' αυτό, π.χ., εμένα ο αγώνας μου είναι να ψάξω να βρω το σωστό έργο. Το δικό μου πεδίο μάχης δεν είναι στην πλατεία αλλά στη σκηνή.
Έχεις σκεφτεί το ενδεχόμενο, σε περίπτωση που φτάσουμε όντως σε ακραίες οικονομικές καταστάσεις, να σταματήσει να υπάρχει το θέατρο; Δεν υπάρχει αυτή η περίπτωση. Το θέατρο είναι πράξη χιλιάδων ετών.
Θα οδηγήσει όμως σε ξεκαθάρισμα; Έχει ήδη ξεκινήσει το ξεκαθάρισμα. Ποιος θέλει πραγματικά να κάνει αυτήν τη δουλειά και ποιος πραγματικά αξίζει.
Η υποκριτική είναι χειρότερη στην τηλεόραση; Όχι. Δεν υπάρχει χειρότερο ή καλύτερο. Έχει άλλη γλώσσα, την οποία αυτήν τη στιγμή δεν έχουμε ακόμα εξερευνήσει στο έπακρο. Το πάμε λίγο χασάπικα, λίγο μπακάλικα -όπως πάει στο θέατρο, λίγο λιγότερο. Αλλά δεν είναι έτσι γιατί είναι μια ολόκληρη επιστήμη. Κι εγώ δεν θέλω να είμαι χασάπης αλλά μικροχειρουργός. Δουλεύω με το νυστέρι.
Εσύ κάνεις μέσα σου διαχωρισμό -έστω και άθελά σου- μεταξύ των πραγματικών ηθοποιών κι εκείνων που απασχολούνται στην τηλεόραση; Ηθοποιός δεν σημαίνει ποιώ ήθος; Το ήθος παλιά σήμαινε χαρακτήρας. Άρα σημαίνει πλάθω ένα χαρακτήρα. Δηλαδή όποιος μπορεί να μετατοπίσει τον εαυτό του και να γίνει ένας άλλος άνθρωπος, είναι ηθοποιός. Όλοι μπορούν δυνάμει να είναι ηθοποιοί. Απλά κάποιοι είναι καλύτεροι και κάποιοι χειρότεροι.
Εσένα δεν σε έχει ανακαλύψει η τηλεόραση; Την αποφεύγω συστηματικά. Έχω κάνει δυο-τρία επιλεκτικά πράγματα με τη Ρέινα Εσκενάζυ και τον Κώστα Κουτσομύτη και έχω πει πολλά «όχι».
Τι θεωρείς αναξιοπρεπές στη δουλειά σου, που δεν θα έκανες με τίποτα; Να κάνω κάτι που δεν είναι ίσο με τον εαυτό μου. Επίσης, να έπρεπε να έχω δουλέψει περισσότερο και να έχω λουφάρει. Να με δεις σε παράσταση και να μου πεις «φίλε, τα 'δωσες όλα!» και στην επόμενη να μου πεις «ε, εντάξει, αυτήν τη φορά…»
Μα σου το λέει κανείς αν δεν είσαι καλός; Τους ηθοποιούς -και από ευγένεια αν θέλεις- δεν μπορείς να τους προσβάλεις. Δεν σου το λένε αλλά το νιώθεις. Και όλη του τη δύναμη να βάλει κάποιος για να μην το καταλάβεις, φαίνεται.
Σου έχει τύχει αυτό; Στην πρώτη μου παράσταση και από τότε προσπάθησα να μη μου ξανασυμβεί.
Το κομμάτι της αναγνωρισιμότητας σε απασχολεί; Για μένα είναι κομπλιμέντο το να μη με αναγνωρίζουν. Κάποιοι ηθοποιοί εμφανίζονται πάντα με το ίδιο στιλ για να μην τους ξεχάσουν. Εγώ κάνω το αντίθετο. Προσπαθώ διαρκώς να με ξεχνούν.
Ποιες γυναίκες σε ελκύουν; Δεν θα μπορούσα να είμαι με μια γυναίκα που πιστεύει τα αντίθετα από εμένα. Θέλω έναν άνθρωπο δίπλα μου που να τον ενδιαφέρει η ουσία και όχι το φαίνεσθαι. Να μπορούσε να έρθει μαζί μου στο βουνό να κάνουμε αντάρτικο. Να είναι έτοιμη για τη ληστεία!
Βέβαια οι γυναίκες πολλές φορές προσαρμοζόμαστε στα «θέλω» του άλλου. Οι γυναίκες είστε απίστευτα πλάσματα. Σας βλέπω με ανοιχτό το στόμα για τις ικανότητές σας. Αντιλαμβάνεστε σε ένα χώρο πράγματα που εγώ ούτε έχω φανταστεί. Η γυναίκα δίνει όλα αυτά που δεν έχω εγώ. Και της δίνω αυτό που δεν έχει.
Τι δεν έχει; Για παράδειγμα, όταν μπαίνουμε σε ένα χώρο εκείνη θα καταλάβει ποιος είναι με ποια κι εγώ ποια είναι η καλύτερη έξοδος κινδύνου!
Και τι σκοτώνει τον έρωτα τελικά; Η αμέλεια. Μια σχέση θέλει πολλή φροντίδα. Να μην παίρνεις το σύντροφό σου ως δεδομένο.
Πόσα χρόνια μπορείς να το κάνεις αυτό; Ο παππούς μου έκλεισε 65 χρόνια με τη γιαγιά μου και τη λέει «το γυναικάκι μου». Νομίζω ότι μπορείς να το κάνεις. Διακοπές θα πας; Θα πάω κάπου αλλά δεν ξέρω πού. Συνήθως κάνω ελεύθερο κάμπινγκ γιατί θέλω στις διακοπές να αλλάζω τις συνήθειές μου. Θέλω να ζω με το φεγγάρι και τον ήλιο και να μου λένε τι ώρα να κοιμηθώ και να ξυπνήσω.