Πρόσφατα ήρθε ξανά στη δημοσιότητα μία φωτογραφία της αστροναύτη Kayla Barron από την αποστολή της στον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό το 2021, όπου διάβαζε το βιβλίο επιστημονικής φαντασίας του Andy Weir «Project Hail Mary», το οποίο μάλιστα είχε κυκλοφορήσει εκείνη τη χρονιά. Η αλήθεια είναι πως ο μέσος αστροναύτης δεν έχει στα χέρια του πάρα πολύ ελεύθερο χρόνο, όμως η λογοτεχνία μπορεί να ταξιδέψει εύκολα και εκτός της στρατόσφαιρας, κι έτσι είναι αρκετές οι φορές που έχουμε δει μέλη διαστημικών αποστολών να διαβάζουν βιβλία, είτε για τη δική τους απόλαυση, είτε για τη διασκέδαση των άλλων.
Σύμφωνα με τα επίσημα αρχεία του Διεθνούς Διαστημικού Σταθμού, η βιβλιοθήκη του περιλαμβάνει, εκτός φυσικά από τα επιστημονικά εγχειρίδια που είναι απαραίτητα για τη δουλειά των αστροναυτών, και μια σειρά από δημοφιλή βιβλία sci-fi, αλλά και αριστουργήματα της κλασικής λογοτεχνίας, όπως έργα του Fyodor Dostoevsky.
Ξεκινώντας από τον πατέρα του είδους της επιστημονικής φαντασίας, Jules Vern, η διαστημική βιβλιοθήκη περιλαμβάνει έργα όπως οι «20.000 Λεύγες Κάτω από τη Θάλασσα», ενώ σε περίοπτη θέση είναι επίγονοί του όπως ο Isaac Asimov («Foundation») και ο David Weber («The Apocalypse Troll»).
Στην επίσημη λίστα περιλαμβάνονται δύο βιβλία του John le Carré, μετρ του κατασκοπικού είδους, το «Absolute Friends» και το «Single & Single». O «Κώδικας ΝταΒίντσι» του Dan Brown θα ήταν σίγουρα το απόλυτο page turner και εκτός πεδίου βαρύτητας, ενώ αναρωτιόμαστε ποιος από τους αστροναύτες βρήκε τον ελεύθερο χρόνο να διαβάσει τους «Αδελφούς Καραμαζώφ», του προαναφερθέντος Ρώσου συγγραφέα, ένα έργο με έκταση πάνω από 1.000 σελίδες. Διαθέσιμο είναι επίσης το βικτωριανό μυθιστόρημα «Α Tale of Two Cities» του Charles Dickens, καθώς και το – βασισμένο σε αληθινή ιστορία – crime βιβλίο του Jon Krakauer, «Under the Banner of Heaven», το οποίο είδαμε πριν λίγα χρόνια να μεταφέρεται και στη μικρή οθόνη.
Για όσους αστροναύτες θέλουν κάτι πιο χιουμοριστικό και ευσύνοπτο, υπάρχουν συλλογές από δοκίμια όπως το «Dress Your Family in Corduroy and Denim» του David Sedaris, ενώ οι Αμερικανοί που είναι μέλη των αποστολών της NASA και αισθάνονται πως επιθυμούν να διαβάσουν κάτι για την ιστορία της πατρίδας τους, μπορούν να διαλέξουν το «1776» του David McCullough, καθώς και τα «The Federalist Papers», μια σειρά από δοκίμια δια χειρός των εθνοπατέρων των ΗΠΑ Alexander Hamilton, James Madison και John Jay.
Παρότι στα διαστημόπλοια και τους διαστημικούς σταθμούς ο ελεύθερος χώρος είναι περιορισμένος, οι αστροναύτες έχουν τη δυνατότητα να κουβαλούν μαζί τους κάποια προσωπικά αντικείμενα, κι έτσι κατά καιρούς έχουν επισκεφτεί το διάστημα αντίτυπα έργων όπως το «2001: A Space Odyssey» του Arthur C. Clarke, το «Α War of the Worlds» του H.G. Wells και, βέβαια, το «The Hitchhiker’s Guide to the Galaxy» του Douglas Adams.
To 1969, στη διάσημη αποστολή Apollo 11, o Buzz Aldrin είχε μαζί του μια Βίβλο, κάτι που επαναλήφθηκε από πολλούς συναδέλφους του στη συνέχεια. Δεκαετίες μετά, η αστροναύτης Sunita Williams αποκάλυψε ότι είχε πάρει μαζί στις δικές της αποαστολές ιερά ινδουιστικά κείμενα, όπως οι «Ουπανισάδες» και το «Μπαγκαβάτ Γκίτα».
Η αστροναύτης του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Διαστήματος Samantha Cristoforetti, όσο βρισκόταν στον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό, πραγματοποιούσε απαγγελίες διαφόρων λογοτεχνικών κειμένων, ανάμεσα στα οποία ήταν και ένα απόσπασμα του «Paradiso» του Dante Alighieri, αλλά και ιταλικά νανουρίσματα.
H Αμερικανίδα αστροναύτης Jessica Meir για όσο βρισκόταν στον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό, διάβαζε παιδική λογοτεχνία τιμώντας μάλιστα τις σουηδικές ρίζες της με τη σειρά βιβλίων της Astrid Lindgren, «Pippi Longstocking», ενώ καιρούς αρκετοί αστροναύτες απαγγέλλουν παραμύθια σε απευθείας σύνδεση με τη γη, ώστε να παιδιά να μπορούν να συνδεθούν καλύτερα με όλα όσα συμβαίνουν σε μια διαστημική αποστολή.
Η αστροναύτης Serena Auñón-Chancellor διάβασε πριν χρόνια το βιβλίο «If I Were an Astronaut» του Eric Braun, ενώ ο Thomas Marshburn απήγγειλε το βιβλίο «Goodnight Moon» της Margaret Wise Brown, σε ένα βίντεο όπου εξηγούσε και διάφορα πράγματα για το τι συμβαίνει όταν κάποιος βρίσκεται μακριά από τη γη, απευθυνόμενος φυσικά σε παιδιά που ονειρεύονται μια μέρα να κάνουν αυτό το επάγγελμα.
Αξίζει να σημειωθεί πως αρκετοί αστροναύτες έγιναν στην πορεία και συγγραφείς, καταγράφοντας τις περιπέτειές τους σε τροχιά γύρω από τη γη, απευθυνόμενοι τόσο σε ενήλικες, όσο και σε παιδιά. Η πρώτη Αμερικανίδα γυναίκα που ταξίδεψε στο διάστημα, Sally Ride, συνέγραψε μια σειρά από βιβλία που είχαν σκοπό να παρακινήσουν τα παιδιά, και ειδικά τα νεαρά κορίτσια να ασχοληθούν με τις θετικές επιστήμες.
Εσείς, αν είχατε την ευκαιρία να πάτε ένα ταξίδι τόσο μακρινό, ποιο βιβλίο θα παίρνατε μαζί σας;
