Μα τι συμβαίνει; Μπήκε το 2026 και ήδη από τις πρώτες εβδομάδες τα social media μας έχουν κατακλυστεί από φωτογραφίες χρηστών -διάσημων και μη- που είχαν τραβηχτεί ή και δημοσιευτεί πριν από ακριβώς μία δεκαετία.
Υπάρχει, ψηφιακά τουλάχιστον, μία εμφανής αναπόληση του έτους 2016. Η νοσταλγική διάθεση της ανθρώπινης φύσης σε συνδυασμό με τα ροζουλί φίλτρα του τότε, καταφέρνουν να μας πείσουν ότι ίσως όλη εκείνη η χρονιά να ήταν πραγματικά ρόδινη.
Γιατί 2016; Τα δέκα χρόνια μοιάζουν αρκετά μακριά ώστε να μπορούμε να διακρίνουμε αλλαγές και να αναπολούμε μία εποχή πριν από γεγονότα που σημάδεψαν τη ζωή μας – η καραντίνα και η πανδημία ούτε που μας περνούσαν από το μυαλό. Ταυτόχρονα, όμως, το 2016 είναι αρκετά κοντινό ώστε να μην ανήκει σε έναν «άλλο αιώνα»: η τεχνολογία ήδη είχε κάνει την εμφάνισή της -αλλά χωρίς να έχει φτάσει στο σημείο της τεχνητής νοημοσύνης– ενώ, αν η νοσταλγία ήταν για το 2006, θα παρέπεμπε σε μια εντελώς διαφορετική πραγματικότητα -όχι μόνο προ-τεχνολογίας αλλά και προ-οικονομικής κρίσης! Σημαντικό, επίσης, πως το 2006, το 1996, το 1986 και ούτω καθεξής, οι περισσότεροι άνθρωποι του κοινού που σήμερα υμνεί το 2016 ήταν μικρά παιδιά ή και αγέννητοι. Όπως φαίνεται, η Gen Z και οι millennials, που αποτελούν τον πυρήνα των μέσων κοινωνικής δικτύωσης και έχουν πρωτοστατήσει (και) σε αυτό το trend, αναπολούν μία εποχή που πρόλαβαν και που σήμερα τους φαίνεται πιο ανέμελη.
Οι New York Times, στο άρθρο τους με τίτλο «Γιατί θέλουμε να ξαναείναι 2016;» επισημαίνουν ότι η συγκεκριμένη χρονιά δεν χαρακτηρίζεται τόσο από τα γεγονότα της, όσο από την γενικότερη αίσθηση που έχει αφήσει στους νεότερους. Το ‘’millennial optimism’’ συνδέεται με την ενηλικίωση και την εφηβεία όσων είναι σήμερα οι πιο φοβισμένοι και προβληματισμένοι σχετικά με το μέλλον και τον κόσμο.
View this post on Instagram
Το BBC αναφέρει πως το πεδίο των social media, που τώρα φιλοξενεί αυτή τη νοσταλγία, ήταν αρκετά πιο αυθόρμητο και απελευθερωμένο. Τα Instagram stories και reels δεν υπήρχαν, και η εμμονή μας να τσεκάρουμε συνέχεια για κάτι νέο ήταν κατευνασμένη σε σχέση με τώρα. Αντί για καρουζέλ φωτογραφιών με τέλειο φωτισμό, μοιραζόμασταν ένα ηλιοβασίλεμα, ξεκάθαρα επιμελημένο με φίλτρα που του έκλεβαν οποιαδήποτε δόση ρεαλισμού, και χρησιμοποιούσαμε Snapchat filters με αυτιά σκύλων χωρίς να μας ενδιαφέρουν τα like. Ας μη συζητήσουμε καν για το γεγονός ότι «κυνηγούσαμε Pokemon» (τι;!). Βλέποντας μόνο τις εικόνες τώρα, είναι εύκολο να υποθέσουμε ότι οι έγνοιες μας ήταν εντελώς ασόβαρες αν όχι μηδενικές -και να απορήσουμε και γιατί εμφανιζόμασταν έτσι.
View this post on Instagram
Το internet φαίνεται πως έχει ανακηρύξει το 2016 ως μια iconic χρονιά. Φυσικά, όπως συνηθίζει τόσο το διαδίκτυο όσο και η τάση της αναπόλησης του παρελθόντος, εστιάζει κυρίως στις πιο όμορφες ή αστείες στιγμές της. Ωστόσο, το 2016, παρά τη ρομαντικοποίησή του, ήταν η χρονιά του Brexit και της πρώτης εκλογής του Donald Trump, δύο πολιτικά γεγονότα που, αν μη τι άλλο, δίχασαν τον κόσμο. Παράλληλα, εμβληματικές μουσικές μορφές όπως ο David Bowie, ο Prince και ο George Michael έφυγαν από τη ζωή, αφήνοντας τον καλλιτεχνικό κόσμο φτωχότερο. Αυτές οι πλευρές της χρονιάς σπάνια βρίσκουν χώρο στα λεγόμενα throwbacks.
Η επικρατέστερη εκδοχή της νέας μας εμμονής με το -απ’ ο,τι φαίνεται- εμβληματικό 2016 είναι άμεσα συνυφασμένη με την ψυχολογία. Το NBC αναφέρει πως η συγκεκριμένη χρονιά λειτουργεί σαν «την αρχή του τέλους» μιας χρυσής εποχής όπου οι άνθρωποι έμοιαζαν πιο ισσορροπημένοι και ικανοποιημένοι με τη σχέση τους με τις τεχνολογικές εξελίξεις, την πολιτική και τα social media. Όπως είπε και ο ψυχολόγος Clay Routledge στο BBC «συνηθίζουμε να είμαστε ιδιαίτερα νοσταλγικοί όταν ο κόσμος φαίνεται να περνάει κάποια μεγάλη αλλαγή». Για να δούμε, πως θα νιώθουμε για το σήμερα σε δέκα χρόνια από τώρα;
