Η ιστορία της εθνικής ομάδας ποδοσφαίρου γυναικών του Ιράν, που βρέθηκε στην Αυστραλία για το Κύπελλο Ασίας, είναι μια σύνθετη και πολιτική υπόθεση, όπου μάλλον ο φόβος και πίεση συγκρούονται με την ελευθερία.
Παρότι επτά μέλη της αποστολής εξασφάλισαν αρχικά ανθρωπιστικές βίζες από την κυβέρνηση της Αυστραλίας, δίνοντάς τους τη δυνατότητα να παραμείνουν, να εργαστούν και να σπουδάσουν στη χώρα, οι περισσότερες από αυτές επέλεξαν τελικά να επιστρέψουν στο Ιράν. Μια απόφαση που προκαλεί ερωτήματα και ίσως φόβο για το μέλλον τους.
Η διαμαρτυρία που πυροδότησε την κρίση
Οι παίκτριες της Εθνικής ομάδας ποδοσφαίρου του Ιράν αρνήθηκαν να τραγουδήσουν τον εθνικό ύμνο στον εναρκτήριο αγώνα τους στο φετινό Κύπελο Ασίας με τη Νότια Κορέα. Η κίνηση αυτή ερμηνεύτηκε ως πράξη αντίστασης απέναντι στο καθεστώς του Ιράν, ειδικά τη στιγμή που η χώρα τους βρίσκεται σε εμπόλεμη κατάσταση. Σημειώνεται ότι ο συγκεκριμένος αγώνας διεξήχθη την ημέρα που οι ΗΠΑ και το Ισραήλ επιτέθηκαν στο Ιράν.
Η αντίδραση των ηγετών στη χώρα τους ήταν άμεση και απειλητική: κρατικά μέσα ενημέρωσης χαρακτήρισαν τις αθλήτριες «προδότριες εν καιρώ πολέμου», ενώ αυξήθηκαν οι φόβοι για αντίποινα στις οικογένειές τους. Στους επόμενους αγώνες, η ομάδα τραγούδησε κανονικά τον Εθνικό Ύμνο της χώρας τους κάτι που, σύμφωνα με επικριτές, πιθανότατα συνέβη υπό πίεση.
Πίεση και απειλές στις οικογένειες
Δείτε αυτή τη δημοσίευση στο Instagram.
Ανθρωπιστικές οργανώσεις και μέλη της ιρανικής διασποράς υποστηρίζουν ότι οι παίκτριες δέχθηκαν έντονες πιέσεις και απειλές προς τις οικογένειές τους για να επιστρέψουν. Σύμφωνα με αναφορές, τους αναπαράχθηκαν ηχητικά μηνύματα συγγενών που τις καλούσαν να επιστρέψουν στην πατρίδα.
Η πρώην ποδοσφαιρίστρια Atefe Moradi, που πλέον ζει στην Αυστραλία, περιγράφει ένα ασφυκτικό σύστημα ελέγχου: από την υποχρεωτική ενδυμασία μέχρι τον περιορισμό της επικοινωνίας με τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και ενημέρωσης. Όπως υποστηρίζει, η ιρανική ποδοσφαιρική ομοσπονδία λειτουργεί περισσότερο ως πολιτικός μηχανισμός παρά ως αθλητικός φορέας, με στενούς δεσμούς με το καθεστώς.
«Όλοι σου λένε να κρατάς το χιτζάμπ σου, να κατεβάζεις τα μανίκια, να μη βάφεσαι», δηλώνει στο ABC News. «Ξέρεις, έχουν ένα σύστημα μέσω του οποίου σου ασκούν πίεση ώστε να μην πηγαίνεις κάπου, να μην κάνεις αυτό ή εκείνο, ακόμη και να μη μιλάς στα μέσα ενημέρωσης».
Ο ρόλος των συνοδών και οι καταγγελίες για χειραγώγηση
Σύμφωνα με καταγγελίες, μέλη του επιτελείου της ομάδας φέρονται να επηρέασαν τις αποφάσεις των παικτριών. Ορισμένοι υποστηρίζουν ότι υπήρξε συντονισμένη προσπάθεια «πειθούς», με διαφορετικούς τρόπους, από την αυστηρή επιτήρηση έως την πιο φιλική προσέγγιση, ώστε να καμφθούν οι αντιστάσεις τους. Παρά τις καταγγελίες, κυβερνητικές πηγές στην Αυστραλία δήλωσαν ότι δεν προέκυψαν αποδείξεις που να τις επιβεβαιώνουν.
Επιλογή ή εξαναγκασμός η επιστροφή;
Δείτε αυτή τη δημοσίευση στο Instagram.
Οι περισσότερες παίκτριες επέστρεψαν τελικά στο Ιράν μέσω Μαλαισίας, Ομάν και Τουρκίας, συνοδευόμενες και υπό επιτήρηση. Εικόνες τις δείχνουν να περνούν τα σύνορα, ενώ τουρκικά μέσα ανέφεραν ότι κατά την παραμονή τους στη χώρα συνοδεύονταν από αστυνομία.
Παράλληλα, το ιρανικό υπουργείο Αθλητισμού παρουσίασε την επιστροφή ως «νίκη απέναντι στα σχέδια του εχθρού», κατηγορώντας την Αυστραλία για πολιτική εκμετάλλευση της υπόθεσης.
Ο γενικός γραμματέας της Ασιατικής Ποδοσφαιρικής Συνομοσπονδίας (AFC), Windsor John, δήλωσε σε δημοσιογράφους στην Κουάλα Λουμπούρ, σύμφωνα με ρεπορτάζ στο Reuters: «Απλώς περιμένουν τις ανταποκρίσεις των πτήσεων. Όταν αναχωρήσουν θα πρέπει να μας ενημερώσουν».
Όπως ανέφερε, δεν ήταν σε θέση να επιβεβαιώσει τις αναφορές ότι οι οικογένειες των παικτριών δέχθηκαν πιέσεις από τις ιρανικές αρχές, προσθέτοντας ότι οι ίδιες δεν εξέφρασαν ανησυχίες για την ασφάλειά τους.
«Έχουμε μιλήσει με τους αξιωματούχους της ομάδας, με τους προπονητές, με τον επικεφαλής της αποστολής. Στην πραγματικότητα βρίσκονται σε πολύ καλή ψυχολογική κατάσταση», είπε. «Τις συνάντησα προσωπικά. Δεν έδειχναν αποθαρρυμένες ούτε φοβισμένες».
Από την πλευρά της, η Ιρανική Ποδοσφαιρική Ομοσπονδία ανακοίνωσε ότι η ομάδα επιστρέφει στην Τεχεράνη, «ώστε να βρεθεί ξανά στην αγκαλιά των οικογενειών της και της πατρίδας της».
Ο φόβος για το τι ακολουθεί
Δείτε αυτή τη δημοσίευση στο Instagram.
Για όσες επέστρεψαν, το μέλλον παραμένει αβέβαιο. Υπάρχουν φόβοι ότι μπορεί να αντιμετωπίσουν κυρώσεις, ακόμη και απαγόρευση συμμετοχής σε αγώνες ή σύλληψη. Η Atefe Moradi εκφράζει έντονη ανησυχία, τονίζοντας ότι τέτοιες πράξεις αντίστασης δεν μένουν χωρίς συνέπειες. Την ίδια στιγμή, δύο παίκτριες που παρέμειναν στην Αυστραλία έχουν ήδη ξεκινήσει προπονήσεις, επιχειρώντας να χτίσουν μια νέα ζωή εκεί, μακριά από τον έλεγχο που περιγράφουν όσοι γνωρίζουν από μέσα το σύστημα. Η Fatemeh Pasandideh και η Atefeh Ramezanisadeh ξεκίνησαν προπονήσεις με τη γυναικεία ομάδα της Brisbane Roar FC.
