Έντονες αντιδράσεις προκαλεί η υπόθεση της 23χρονης Ναζμέ Αμινί στο Ιράν, η οποία, σύμφωνα με οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων, καταδικάστηκε σε θάνατο για «βλασφημία», εξαιτίας ανάρτησής της στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.
Η Αμινί, φοιτήτρια λογιστικής, κρατείται στις φυλακές Βακιλαμπάντ, στη βορειοανατολική πόλη Μασχάντ. Σε δύο ξεχωριστές δικαστικές υποθέσεις, καταδικάστηκε σε θάνατο και σε συνολική ποινή φυλάκισης άνω των 12 ετών.
Σύμφωνα με πηγή από το οικογενειακό της περιβάλλον, την οποία επικαλείται η αμερικανική οργάνωση Human Rights Activists in Iran (HRAI), η θανατική ποινή επιβλήθηκε με την κατηγορία της «προσβολής του Προφήτη». Η νεαρή γυναίκα φέρεται να συνελήφθη έπειτα από διαδικτυακή παρακολούθηση από την υπηρεσία κυβερνοαστυνομίας του Ιράν.
Το περιεχόμενο των αναρτήσεών της δεν έχει δοθεί στη δημοσιότητα. Στη δεύτερη υπόθεση, καταδικάστηκε σε 12 χρόνια, έξι μήνες και μία ημέρα φυλάκισης, με κατηγορίες που περιλαμβάνουν ενέργειες κατά της εθνικής ασφάλειας και προπαγάνδα κατά του καθεστώτος.
Δείτε αυτή τη δημοσίευση στο Instagram.
Η σύλληψη στις διαδηλώσεις και η έκκληση για βοήθεια
Η Αμινί συνελήφθη κατά τη διάρκεια των πανεθνικών διαδηλώσεων του Ιανουαρίου, οι οποίες καταπνίγηκαν με βίαιη καταστολή. Σύμφωνα με αναφορές, χιλιάδες άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους, ενώ το ειδησεογραφικό πρακτορείο Hrana, που συνδέεται με την HRAI, έκανε λόγο για περισσότερες από 50.000 συλλήψεις.
Σε ηχητικό μήνυμα που δημοσιοποιήθηκε τον περασμένο μήνα και αποδίδεται στην ίδια, η νεαρή γυναίκα απηύθυνε έκκληση για διεθνή παρέμβαση, ζητώντας από τον ΟΗΕ, δικηγόρους και οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων να διερευνήσουν την υπόθεσή της.
«Δεν θέλω να με παρουσιάσετε ως ηρωίδα. Θέλω μόνο ένα πράγμα: να γίνετε η φωνή μου», φέρεται να είπε. «Είμαι μια αθώα νεαρή κοπέλα, με τόσες ελπίδες και όνειρα. Έχω γονείς που με περιμένουν. Μια οικογένεια που κάθε βράδυ, φοβούμενη ότι θα με χάσει, περιμένει με αγωνία να ξημερώσει».
Περισσότερες από 600 εκτελέσεις από την αρχή του έτους
Οι οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων προειδοποιούν ότι οι ιρανικές αρχές χρησιμοποιούν ολοένα και περισσότερο τη θανατική ποινή για να καλλιεργήσουν τον φόβο και να καταστείλουν κάθε μορφή αμφισβήτησης. Σύμφωνα με την οργάνωση Iran Human Rights (IHRNGO), με έδρα το Όσλο, περισσότερες από 600 εκτελέσεις έχουν ήδη πραγματοποιηθεί στο Ιράν από την αρχή του 2026. Ο διευθυντής της οργάνωσης, Μαχμούντ Αμίρι-Μογκαντάμ, χαρακτήρισε την υπόθεση της Αμινί σοβαρή προειδοποίηση για τη διεθνή κοινότητα.
Hello everyone, this is a message from inside prison, from a young Iranian woman who is about to be executed. Please help me to amplify her voice before they hang her. 💔
«Remember my name, maybe I will not be able to speak again.»
This is the voice of Najmeh Amini, a 23 year old accounting student, speaking from Vakilabad Prison in Mashhad. In her voice message she says: «Be my voice. I am an innocent girl, a young woman full of hopes and dreams.»
Najmeh is one of the detainees of the January uprising .
She spent months in detention without a verdict, denied access to a lawyer of her choice and pressured during interrogation. In August, her trial was held at the Revolutionary Court of Mashhad on charges of «assembly and collusion» and «insulting sacred values.»
She said in her voice message that her death sentence was issued on September 16, 2026.
In her own words: «People, I only want justice and the chance to defend myself.» And this is her dream: «Before the rope ends my life, let me see my Iran prosperous and free.»
Be her voice and all of political prisoners, especially those at risk of execution.
#NajmehAmini
#StopExecutionsInIran— Masih Alinejad (@AlinejadMasih) September 21, 2026
«Η καταδίκη μιας νεαρής γυναίκας σε θάνατο για όσα δημοσίευσε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης κινδυνεύει να κανονικοποιήσει τη χρήση της θανατικής ποινής απέναντι στην ειρηνική έκφραση και να διευρύνει ακόμη περισσότερο τα όριά της», δήλωσε. Όπως πρόσθεσε, οι ιρανικές αρχές φαίνεται να δοκιμάζουν τα όρια της ανοχής της διεθνούς κοινότητας απέναντι στη θανατική ποινή. Εάν δεν υπάρξει αποφασιστική αντίδραση, προειδοποίησε, παρόμοιες υποθέσεις ενδέχεται να γίνουν πολύ συχνότερες.
Τι προβλέπει η ιρανική νομοθεσία για τη βλασφημία
Σύμφωνα με το άρθρο 262 του ισλαμικού ποινικού κώδικα του Ιράν, η προσβολή του Προφήτη Μωάμεθ ή άλλων σημαντικών θρησκευτικών προσώπων τιμωρείται με θάνατο.
Το άρθρο 263 προβλέπει εξαιρέσεις σε ορισμένες περιπτώσεις, όπως όταν οι επίμαχες δηλώσεις γίνονται υπό την επήρεια μέθης ή χωρίς πρόθεση. Ωστόσο, ακόμη και τότε, μπορεί να επιβληθούν ποινές έως και 74 μαστιγώσεων, υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις. Σύμφωνα με την ιρανική εφημερίδα Khorasan, η οποία επιβεβαίωσε τη δικαστική διαδικασία, η Αμινί υποστήριξε ενώπιον του δικαστηρίου ότι έκανε τις επίμαχες αναρτήσεις ενώ βρισκόταν σε παραισθητική κατάσταση, έπειτα από κατανάλωση ψυχεδελικών μανιταριών με φίλους της. Η υπεράσπισή της υποστήριξε ότι επρόκειτο για ένα ακούσιο λεκτικό ολίσθημα.
Ο δικαστής, ωστόσο, φέρεται να απέρριψε το επιχείρημα, διερωτώμενος γιατί, στην ίδια κατάσταση, δεν είχε προσβάλει άλλους ανθρώπους ή αντιπάλους του καθεστώτος, όπως τις ΗΠΑ και το Ισραήλ. Η θανατική ποινή που επιβλήθηκε στην Αμινί δεν είναι οριστική και μπορεί να προσβληθεί ενώπιον του Ανώτατου Δικαστηρίου του Ιράν.
Δείτε αυτή τη δημοσίευση στο Instagram.
Η ιστορία της Ελνάζ και ο φόβος που έγινε κομμάτι της ζωής τους
Η υπόθεση εκτυλίσσεται σε μια περίοδο κατά την οποία οι ιρανικές αρχές επιδιώκουν να ποινικοποιήσουν την επικοινωνία με ξένα μέσα ενημέρωσης, συμπεριλαμβανομένων αναρτήσεων στα social media που θεωρείται ότι χρηματοδοτούνται από άλλη χώρα.
Η Ελνάζ*, 24 ετών, η οποία συμμετείχε στις διαδηλώσεις της Τεχεράνης τον Ιανουάριο και συνελήφθη για αναρτήσεις στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης τον Μάρτιο, περιέγραψε στον Guardian το κλίμα διαρκούς φόβου που βιώνει.
«Με συνέλαβαν παρόλο που ο λογαριασμός μου στα social media ήταν ιδιωτικός. Δεν είναι, λοιπόν, μόνο η κυβερνοαστυνομία του καθεστώτος που πρέπει να μας ανησυχεί. Υπάρχει και αυτή η συνεχής δυσπιστία, η αίσθηση ότι κάποιος με παρακολουθεί διαρκώς, ακόμη κι όταν είμαι μόνη στο δωμάτιό μου», ανέφερε.
«Φοβάμαι να δημοσιεύσω οτιδήποτε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Αλλά, μετά από όλα όσα μας έχουν κάνει, τι έχουμε πραγματικά να χάσουμε; Μπορούν να μας σκοτώσουν ακόμη κι αν δεν δημοσιεύσουμε τίποτα».
Παρότι οι εκτελέσεις στο Ιράν έχουν αυξηθεί δραματικά τα τελευταία χρόνια, φτάνοντας στο υψηλότερο επίπεδο των τελευταίων τριών δεκαετιών, οι θανατικές καταδίκες για βλασφημία εξακολουθούν να είναι σχετικά σπάνιες. Η τελευταία καταγεγραμμένη περίπτωση εκτέλεσης για αδικήματα που σχετίζονται με τη βλασφημία σημειώθηκε στις 8 Μαΐου 2023, όταν οι Γιουσέφ Μεχράντ και Σαντρολάχ Φαζελί-Ζαρέ εκτελέστηκαν έπειτα από καταδίκες που συνδέονταν με τη δραστηριότητά τους στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.
