Ένα νέο ντοκιμαντέρ για τις μαζικές δολοφονίες με όπλα τεχνητής νοημοσύνης στη Γάζα, από ισραηλινές επιθέσεις, το «NAZA», σημείωσε νέο ιστορικό ρεκόρ διάρκειας όρθιου χειροκροτήματος στο Φεστιβάλ της Βενετίας: 25 λεπτά. Το προηγούμενο ρεκόρ, 23 λεπτά, είχε καταγραφεί για μια ακόμα ταινία για τη Γάζα, την προηγούμενη χρονιά.
Το όνομά του προέρχεται από έναν ισραηλινό στρατιωτικό όρο για τις αναμενόμενες «παράπλευρες απώλειες», σύμφωνα με μαρτυρίες αξιωματούχων και στρατιωτών που συμμετέχουν στις επιθέσεις. Το ντοκιμαντέρ παρουσιάζει περιγραφές συστημάτων τεχνητής νοημοσύνης που αναγνωρίζουν στόχους, χρησιμοποιώντας δεδομένα που συγκεντρώνουν από χιλιάδες χακαρισμένα κινητά τηλέφωνα.
Να σημειωθεί εδώ ότι το φιλμ αποτελεί δημιουργία των Ισραηλινών κινηματογραφιστών Yuval Abraham και Rachel Szor, βραβευμένων με Όσκαρ για την ταινία τους «No Other Land».
To «NAZA» γυρίστηκε σε ταράτσες του Τελ Αβίβ, σε άγνωστες τοποθεσίες, για τρία χρόνια, και οι μαρτυρίες του δίνονται ανώνυμα, από ψηφιακά αλλοιωμένα πρόσωπα και φωνές.
«Απλά ζητήσαμε από εκείνους τους αξιωματούχους και τους στρατιωτικούς να μας περιγράψουν ό,τι έκαναν» όπως δήλωσε ο Abraham στη συνέντευξη Τύπου στο Φεστιβάλ Βενετίας. Αφετηρία του έγιναν τα ρεπορτάζ που δημοσιεύτηκαν, μεταξύ του 2023 και του 2025, από το ισραηλινό-παλαιστινιακό περιοδικό +972 Magazine, την Guardian και το εβραιόφωνο μέσο Local Call.
Γιατί να γυρίσεις ένα ντοκιμαντέρ για ένα θέμα που είχε ήδη καλυφθεί, σε κάποιον βαθμό, από τους δημοσιογράφους; «Νιώσαμε ότι ήταν, κατά κάποιον τρόπο, σημαντικό να πάρουμε εκείνες τις μαρτυρίες και να τις βάλουμε σε ένα φιλμ», απάντησε η Szor. «Είναι διαφορετικό να ακούς, βασικά, τους ανθρώπους που σχεδίασαν και διαχειρίστηκαν εκείνα τα συστήματα να μιλούν μπροστά σε μια κάμερα».
Παραγωγοί της ταινίας ήταν η Guardian και οι δημιουργοί της επίσης οσκαρικής ταινίας «The Zone of Interest». Είναι το μοναδικό ντοκιμαντέρ στο φετινό φεστιβάλ που διαγωνίζεται για τον Χρυσό Λέοντα και ένα από τα δύο με γυναίκα σκηνοθέτρια.
Δείτε απόσπασμα από τη συνέντευξη Τύπου:
View this post on Instagram
