Η έντονη χρήση τεχνητής νοημοσύνης (AI) στην εργασία μπορεί να προκαλέσει αυτό που ερευνητές του Πανεπιστημίου του Harvard ονόμασαν «AI brain fry», δηλαδή πνευματική κόπωση ή «κάψιμο εγκεφάλου».
Η μελέτη, που βασίστηκε σε περισσότερους από 1.400 Αμερικανούς εργαζόμενους πλήρους απασχόλησης σε μεγάλες εταιρείες, διαπίστωσε ότι περίπου το 14% των συμμετεχόντων ένιωθε «νοητική ομίχλη» (brain fog) έπειτα από εντατική αλληλεπίδραση με συστήματα AI. Τα συμπτώματα περιλάμβαναν δυσκολία συγκέντρωσης, πιο αργή λήψη αποφάσεων και πονοκεφάλους.
Το πρόβλημα φαίνεται να γίνεται πιο συχνό καθώς οι εταιρείες ζητούν από όλο και περισσότερους εργαζόμενους να δημιουργούν και να παρακολουθούν AI agents, τα οποία μπορούν να εκτελούν εργασίες με μικρή ανθρώπινη επίβλεψη. «Αντί να κερδίζουμε χρόνο για σημαντική δουλειά, η εναλλαγή μεταξύ πολλών εργαλείων γίνεται η βασική εμπειρία της χρήσης AI», σημειώνει η μελέτη.
Ποιες εργασίες προκαλούν τη μεγαλύτερη κόπωση
Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι η πιο απαιτητική χρήση αφορά την επίβλεψη της AI. Οι εργαζόμενοι που παρακολουθούν τα αποτελέσματα ενός AI system ανέφεραν 12% περισσότερη πνευματική κόπωση σε σχέση με όσους δεν ασχολούνταν με αυτή τη διαδικασία. Η υπερφόρτωση πληροφοριών, δηλαδή η ανάγκη να διαχειριστούν περισσότερες πληροφορίες ταυτόχρονα, φαίνεται να είναι ο κύριος παράγοντας.
Επιπλέον, η έρευνα έδειξε ότι η παραγωγικότητα αρχίζει να μειώνεται όταν κάποιος χρησιμοποιεί πάνω από τρία εργαλεία AI ταυτόχρονα. Οι συμμετέχοντες με «brain fry» ανέφεραν 39% περισσότερα σοβαρά λάθη από τους συναδέλφους τους χωρίς κόπωση.
Οι επαγγελματίες σε τομείς όπως marketing, operations, engineering, finance και IT είναι πιο πιθανό να βιώσουν αυτό το φαινόμενο.
Την ίδια στιγμή, οι ερευνητές τόνισαν ότι η τεχνητή νοημοσύνη κουράζει, αλλά μπορεί και να μειώσει την επαγγελματική εξουθένωση όταν χρησιμοποιείται για αντικατάσταση επαναλαμβανόμενων εργασιών ή εργασιών ρουτίνας, υπογραμμίζοντας τη σημασία της σωστής χρήσης της τεχνολογίας για την προστασία της πνευματικής υγείας των εργαζομένων.
