Αναλογική ζωή, αναλογική τσάντα. Είναι ακόμα Ιανουάριος και ήδη έχουμε ακούσει για την στροφή σε αυτού του τύπου την καθημερινότητα περισσότερες φορές από ότι ακούμε συνήθως για δίαιτες τη συγκεκριμένη περίοδο.
Είναι μία ακόμα τάση-φούσκα που θα σκάσει αργά ή γρήγορα, ή το έχουμε πάρει όντως σοβαρά μετά από χρόνια ψηφιακής κόπωσης;
Το περιοδικό Dazed συμβουλεύτηκε την Dr. Kaitlyn Regehr, καθηγήτρια στο πανεπιστήμιο UCL και συγγραφέα του σχετικού με το θέμα βιβλίου Smartphone Nation: Why We’re All Addicted to Screens and What You Can Do About It. Η Regehr φαίνεται να πιστεύει πως δεν πρόκειται για μια πρόσκαιρη τάση αλλά για πραγματική ανάγκη. «Ο κόσμος έχει αρχίσει να αισθάνεται όλο και πιο άβολα με την οικονομία του αλγόριθμου η οποία βλέπει την προσοχή μας σαν προϊόν που πωλείται στους διαφημιστές με σκοπό να κρατούν τα μάτια μας στις οθόνες για όσο περισσότερο γίνεται. […] Το αναλογικό lifestyle έχει να κάνει με την προσπάθεια να είμαστε πιο συνειδητοποιημένοι όσων αφορά τη χρήση της τεχνολογίας κάνοντας την να δουλεύει για εμάς με τον τρόπο που επιθυμούμε να λειτουργεί προς όφελός μας και τελικά, να επαναφέρει την προσοχή μας πίσω στην κοινότητα πέρα από αυτόν τον υπερ-εξατομικευμένο τρόπο ύπαρξης». Μάλιστα, η συγγραφέας φτάνει στο σημείο να αναφέρει πως η αντίσταση στην ψηφιακή εξάρτηση θα αποτελέσει μια συμπεριφορική αλλαγή ανάμεσα στις γενιές και θα συγκρίνεται με το «κάπνισμα σε δωμάτια νοσοκομείου.. Κάτι εξαιρετικά απαρχαιωμένο και ανθυγιεινό».
View this post on Instagram
Φυσικά, υπάρχει ήδη σκεπτικισμός και κριτικές γύρω από αυτή την νέα μανία με τον αναλογικό τρόπο ζωής. Η πρώτη και κυριότερη έχει να κάνει με την ειρωνεία του πράγματος. Η προώθηση και εμφάνιση αυτής της ιδέας ξεκίνησε.. στο ψηφιακό περιβάλλον από το οποίο θεωρητικά ο σκοπός είναι να φύγουμε. Η εξίσωση είναι περίεργη. Αν υπάρχει η ανάγκη να μοιράζεσαι (ξανά) στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ακόμα και το πόσο ωραία είναι η offline ζωή, τότε ή δεν έχει πετύχει το πείραμα της αποτοξίνωσης, ή μήπως δεν προσφέρει και τόση ικανοποίηση; Όπως αναφέρει το Dazed η επιτυχία της στροφής προς την αναλογική ζωή θα κριθεί μάλλον όταν η τάση πεθάνει online -μιας και όσοι την ακολουθούν θα βιώνουν την ικανοποίηση τους.. με τον αναλογικό τρόπο.
Μία ακόμα σκέψη που φαίνεται να προβληματίζει είναι το αν και αυτή η τάση παρουσιάζεται ως πρακτική ευζωίας που στην πραγματικότητα μας σπρώχνει ξανά στην υπερκατανάλωση ή απευθύνεται στα ανώτερα κοινωνικοοικονομικά στρώματα. Η Regehr αναγνωρίζει αυτή την αμφιβολία. «Στο παρελθόν ο πλούτος και η ισότητα όπως εκφράζονταν όσων αφορά το ψηφιακό περιβάλλον είχε να κάνει με το ποιός είχε πρόσβαση στην τεχνολογία και ποιος όχι. Πλέον η συζήτηση δεν είναι αυτή. Τώρα μιλάμε για το ποιός μπορεί να ζήσει χωρίς την τεχνολογία και ποιός όχι». Τρανό παράδειγμα η τρίτη σεζόν του The White Lotus όπου οι προνομιούχοι τουρίστες του resort καλούνται να αφήσουν το κινητό τους και να επικεντρωθούν στο τώρα -αφότου έχουν επιλέξει να επισκεφθούν το συγκεκριμένο παραδεισένιο μέρος της Ταϊλάνδης με το ανάλογο αντίτιμο σαφώς.
Παρά ταύτα, η ζωή όπως την ξέραμε (και μάλλον θέλουμε να την ξανα μάθουμε) είναι περισσότερο φιλική προς το περιβάλλον σε σχέση με την τεχνολογική πραγματικότητα του τώρα, και έχει και μεγαλύτερες ευκαιρίες πρόσβασης στο κοινό αλλά και περιορισμού της υπερκατανάλωσης. «Το να χρησιμοποιείς αυτά που ήδη έχεις, να ανταλλάσσεις με φίλους, να δημιουργείς πράγματα με το χέρι είναι πιο ευγενή προς το περιβάλλον από ότι η συνεχής χρήση της τεχνολογίας η οποία στηρίζεται σε ενεργειακά βαριές υποδομές και συχνές αναβαθμίσεις» υπογραμμίζει το άρθρο του Dazed.
View this post on Instagram
Σαφέστατα δεν αναμένουμε κάποια μαζική έξοδο από τα social media σύντομα. Ωστόσο η συγκεκριμένη τάση μπορεί να λειτουργήσει σαν μια ανασκόπηση του πως, πόσο και για ποιούς λόγους χρησιμοποιούμε την τεχνολογία και να κινήσει μια επιλογή να την εντάσσουμε όταν είναι απαραίτητο έναντι του ρόλου της ως καίριο κομμάτι της καθημερινότητας μας. Η δημιουργός περιεχομένου Raphaela λέει πως «είναι πολύ ωραίο που πλέον ο κόσμος βλέπει πως αυτός ο τρόπος ζωής είναι κάτι παραπάνω από εφικτός. Είναι βέβαια ειρωνικό το ότι περνάω αυτό το μήνυμα μέσα από τα social media.. Πρέπει να αρχίσω να κολλάω αφίσες». Καθόλου κακή ιδέα θα πούμε εμείς, όσο αρχίζουμε να συνηθίζουμε την απομάκρυνση μας από τις αχρείαστες ώρες στις οθόνες.
