Τα τελευταία χρόνια οι τάσεις στον τρόπο που θα μεγαλώνουν τα παιδιά έχουν αποκτήσει ονομασίες και αλλάζουν ανάλογα με την κάθε συμπεριφορά. Μετά το gentle parenting ήρθε το helicopter parenting και οι lawnmower γονείς και η λίστα μπορεί να συνεχίζεται με αρκετές προσθήκες.
Πιο πρόσφατο είναι το FAFO Parenting, το οποίο, όσοι το ασπάζονται λένε πως δίνει λύσεις όταν το παιδί τους αντιδρά έντονα σε απλές εντολές, όπως το ποια ρούχα θα φορέσουν.
Εμείς το μάθαμε όταν ο Donald Trump χρησιμοποίησε τον όρο για να εξηγήσει την απόφασή του να προχωρήσει στη σύλληψη του ηγέτη της Βενεζουέλας, Nicola Maduro.
Τι είναι, όμως, το FAFO parenting;
Το FAFO είναι ένας όρος που προέρχεται από την African American Vernacular English (AAVE) και τα τελευταία χρόνια έχει μετατραπεί σε μία από τις πιο συζητημένες τάσεις στον κόσμο της γονεϊκότητας. Πρόκειται για έναν τρόπο διαπαιδαγώγησης που βασίζεται στις φυσικές συνέπειες των πράξεων, επιτρέποντας στα παιδιά να βιώνουν τα αποτελέσματα των επιλογών τους χωρίς υπερβολικές παρεμβάσεις από τους γονείς.
Με απλά λόγια, αντί να προστατεύουμε διαρκώς τα παιδιά από κάθε μικρή δυσκολία, τα αφήνουμε να «μάθουν στην πράξη».
Δείτε αυτή τη δημοσίευση στο Instagram.
Τι σημαίνει το FAFO Parenting
Μία μητέρα αφηγείται στο Parents.com πως από τότε που η κόρη της ήταν μικρή, της επέτρεπε να διαχειρίζεται μόνη της τα μακριά, πυκνά μαλλιά της. Παρά τις προειδοποιήσεις, το παιδί επέμενε να μη βουρτσίζει τα μαλλιά του. Το αποτέλεσμα; Ένας τεράστιος κόμπος που την έκανε τελικά να ζητήσει βοήθεια με δάκρυα στα μάτια και να υποσχεθεί πως θα αφήνει τη μητέρα της να τη χτενίζει κάθε βράδυ.
Αντίστοιχα, η Kylie Kelce στο podcast της, μοιράστηκε πως η 3χρονη κόρη της αρνήθηκε να φορέσει μπουφάν στο κρύο. Λίγα λεπτά αργότερα, επέστρεψε μόνη της μέσα για να το φορέσει.
Το μήνυμα του FAFO parenting μοιάζει ξεκάθαρο: τα παιδιά μαθαίνουν καλύτερα όταν βιώνουν τις συνέπειες των επιλογών τους, αρκεί αυτές να μην εγκυμονούν κινδύνους.
Introducing the new style of parenting – FAFO https://t.co/jaJF7ZKdSA pic.twitter.com/zThqkLjIC8
— The Independent (@Independent) August 4, 2025
Πότε είναι σωστό να εφαρμόζεται
Σύμφωνα με την παιδοψυχολόγο Dr. Tamara Glen Soles, οι φυσικές συνέπειες είναι κατάλληλες μόνο όταν δεν θέτουν σε κίνδυνο το παιδί ή τους γύρω του.
Για παράδειγμα: Αν ένα παιδί δεν φάει, θα πεινάσει, κάτι άβολο αλλά όχι επικίνδυνο. Αν είναι αγενές, μπορεί να χάσει το παιχνίδι με έναν φίλο. Αν όμως υπάρξει επιθετική ή επικίνδυνη συμπεριφορά, τότε το FAFO δεν ενδείκνυται.
Οι ειδικοί συμφωνούν πως αυτή η προσέγγιση ενισχύει την υπευθυνότητα, καλλιεργεί την κριτική σκέψη, βοηθά τα παιδιά να κατανοήσουν τη σχέση αιτίας–αποτελέσματος και ενδυναμώνει την αυτοπεποίθησή τους. Όπως τονίζει η Dr. Soles, τα παιδιά νιώθουν πιο ικανά όταν παίρνουν αποφάσεις αντί να ακολουθούν απλώς εντολές.
Πότε πρέπει να προσέξουμε
Η ψυχολόγος τονίζει ότι το FAFO δεν πρέπει να συνοδεύεται από ειρωνικά σχόλια τύπου, «Σου τα έλεγα εγώ» ή «Νόμιζες ότι ξέρεις καλύτερα». Αυτή η στάση μπορεί να βλάψει τη σχέση γονέα-παιδιού και να μειώσει την αποτελεσματικότητα του μαθήματος. Επίσης, δεν είναι όλα τα παιδιά έτοιμα αναπτυξιακά για αυτό το μοντέλο, ειδικά στις πολύ μικρές ηλικίες. Οπότε ο κάθε γονέας κρίνει με βάση το παιδί που έχει μπροστά του και δείχνει εμπιστοσύνη όπου χρειάζεται.
Πώς να εφαρμόσετε το FAFO Parenting
Η ειδικός σε θέματα γονεϊκότητας Kimberly King προτείνει στο Parents.com έναν ισορροπημένο συνδυασμό συνέπειας και συναισθηματικής σύνδεσης:
1. Λογικές συνέπειες: «Αντί για δεν έκανες τα μαθήματά σου, άρα θα αποτύχεις, δοκιμάστε: Δεν έκανες τα μαθήματά σου, άρα πρώτα τα τελειώνεις και μετά οθόνη».
2. Συνεργατική επίλυση προβλημάτων: «Αν το παιδί ξεχνάει συνεχώς το κολατσιό του, φτιάξτε μαζί μία πρωινή λίστα, για να το βοηθάτε».
3. Σταθερά όρια: «Η συνέπεια δημιουργεί ασφάλεια. Μην κάνετε πίσω, αν δεν υπάρχει πολύ σοβαρός λόγος».
4. Συζήτηση πριν την επιλογή: «Ρωτήστε: “Τι νομίζεις ότι θα συμβεί αν το κάνεις αυτό;” και συζητήστε το πώς μπορεί να εξελιχθούν τα πράγματα».
Το FAFO Parenting δεν σημαίνει αδιαφορία ή αυστηρότητα. Σημαίνει εμπιστοσύνη, ενσυναίσθηση και χώρο για εξέλιξη. Όπως επισημαίνουν οι ειδικοί, καμία μέθοδος ανατροφής δεν μπορεί να λειτουργήσει μακροπρόθεσμα χωρίς σύνδεση, σεβασμό και συναισθηματική νοημοσύνη.
