Ολοκληρώθηκε χτες το βράδυ το 79ο Φεστιβάλ Καννών με την απονομή του Χρυσού Φοίνικα (στο «Fjord» του Cristian Mungiu) και των υπόλοιπων βραβείων. Ανάμεσα στους νικητές βρέθηκαν και οι πρωταγωνίστριες του «All Of A Sudden», Virginie Efira και Tao Okamoto, που μοιράστηκαν το βραβείο της καλύτερης ηθοποιού για τις ερμηνείες τους στην τρυφερή ταινία του ιάπωνα σκηνοθέτη, Ryusuke Hamaguchi. Το ελληνικό Marie Claire, που βρέθηκε και φέτος στην Κρουαζέτ, είχε την ευκαιρία να μιλήσει με την Efira, τη βελγίδα πρώην παρουσιάστρια που τα τελευταία χρόνια έχει ακολουθήσει μια ολοένα και πιο εντυπωσιακή καριέρα στο γαλλικό σινεμά, με αποκορύφωμα τη χτεσινή μεγάλη της βράβευση. (H Efira εμφανίζεται και σε μια δεύτερη ταινία του Διαγωνιστικού, το «Παράλληλες Ιστορίες», στο πλευρό της Isabelle Huppert και του Vincent Cassel.) Κατά τη διάρκεια του λόγου της, ευχαρίστησε το σύντροφό της, επίσης ηθοποιό Niels Schneider, με τον οποίο γνωρίστηκε το 2017 στα γυρίσματα του «Un Amour Impossible» και φέτος περπάτησαν συχνά στο κόκκινο χαλί του φεστιβάλ.
Στο «All Of A Sudden», η Efira υποδύεται την Μαρί-Λου, διευθύντρια μιας κλινικής για ηλικιωμένους με άνοια, που προωθεί μια πιο ανθρώπινη και ενσυναισθητική μέθοδο φροντίδας των ασθενών, της οποίας το υψηλό κόστος δημιουργεί εντάσεις ανάμεσα στην ίδια και το προσωπικό. Όταν γνωρίζει μια γιαπωνέζα σκηνοθέτη (Okamoto, ένα από τα γνωστότερα μοντέλα της Ιαπωνίας) που πάσχει από προχωρημένο καρκίνο, συνάπτει μια συγκινητική φιλία μαζί της, που αλλάζει τις ζωές και των δύο. Η ερμηνεία της Efira δεν είναι εντυπωσιακή μόνο για την ανθρωπιά και την ευαισθησία της, αλλά και για τη διγλωσσία της, εφόσον η ηθοποιός έμαθε να μιλάει και να διαβάζει ιαπωνικά αποκλειστικά για το συγκεκριμένο ρόλο, με τη βοήθεια δύο δασκάλων. Δεν τα έχει ξεχάσει – κατά τη διάρκεια της συνέντευξης, έκανε επίδειξη των γνώσεών της μιλώντας άπταιστα τη γλώσσα.
Σημαντικό μέρος από την 3ωρη διάρκεια της ταινίας αφιερώνεται στις μακροσκελείς συζητήσεις των δύο γυναικών γύρω από τον καπιταλισμό, ένα σύστημα που μετατρέπει ολοένα και περισσότερο το χρόνο, τη φροντίδα και ακόμη και τις ανθρώπινες σχέσεις σε μορφές παραγωγικότητας, αφήνοντας τους ανθρώπους συναισθηματικά εξαντλημένους και αποξενωμένους. Η ταινία υποστηρίζει σχεδόν ουτοπικά πως η προσοχή προς τον άλλον, η φιλία, η τέχνη και η συλλογική φροντίδα μπορούν να λειτουργήσουν ως μικρές αλλά ουσιαστικές πράξεις αντίστασης απέναντι σε αυτή τη λογική. Η Efira μίλησε με ειλικρίνεια σχετικά με την ειρωνεία της παρουσίας μιας τέτοιας ταινίας σε ένα περιβάλλον όπως αυτό του Φεστιβάλ Καννών, όπου η τέχνη συχνά καμουφλάρεται από τη λάμψη, τον πλούτο και τα ακριβά ρούχα.
Παρακάτω ένα απόσπασμα από την αποκλειστική συνέντευξη, που θα δημοσιευτεί σε μελλοντικό τεύχος του Marie Claire:
Η ταινία παρουσιάζει μια πολύ ζεστή αίσθηση κοινότητας, παρότι σήμερα πολλοί άνθρωποι επιλέγουν να ζουν μόνοι. Τι μήνυμα πιστεύετε ότι δίνει πάνω σε αυτό;
Η ταινία μιλά έμμεσα γι’ αυτό μέσα από θέματα όπως ο καπιταλισμός, οι γερασμένες κοινωνίες και η εξουσία. Σε χώρες όπως η Ιαπωνία και η Κορέα, οι κοινωνίες βασίζονταν ιστορικά σε μια ισχυρή πατριαρχική εξουσία και τώρα αλλάζουν πολύ γρήγορα. Ο καπιταλισμός προσφέρει πολλά (άνεση, τεχνολογία, επιτυχία), αλλά αλλάζει και τον τρόπο με τον οποίο ζούμε μαζί. Δημιουργεί απομόνωση. Ξοδεύουμε τόσο πολύ χρόνο δουλεύοντας και προσπαθώντας να επιβιώσουμε οικονομικά, ώστε οι άνθρωποι δεν έχουν πια τον χρόνο ή την ενέργεια να δημιουργήσουν οικογένειες ή κοινότητες. Ο καπιταλισμός επηρεάζει βαθιά τη ζωή μας. Δεν είμαστε εντελώς ελεύθεροι να ζούμε όπως θέλουμε, γιατί πρέπει διαρκώς να δουλεύουμε και να παράγουμε. Πάντα ασκούσα κριτική στον καπιταλισμό ενώ ταυτόχρονα συμμετείχα κι εγώ σε αυτόν. Επωφελούμαι από αυτόν ενώ παράλληλα λέω ότι είναι τρομερός, οπότε αναγνωρίζω αυτή την αντίφαση μέσα μου.
Ακόμη και οι Κάννες είναι μια αντίφαση: ένα λαμπερό φεστιβάλ που προβάλλει ταινίες οι οποίες αμφισβητούν αυτά τα ίδια συστήματα. Πιστεύω, όμως, ότι είναι δυνατόν να κρατάς δύο αντιφατικές σκέψεις ταυτόχρονα. Υπάρχει μια γαλλική φράση που αγαπώ: «Να αναγνωρίζεις ότι η κατάσταση είναι απελπιστική και παρ’ όλα αυτά να μη σταματάς να προσπαθείς να την αλλάξεις.» Αυτή η ιδέα με συνοδεύει εδώ και πολύ καιρό.
Στην ταινία, επαναλαμβάνετε τρόπους για το πώς το αδύνατο μπορεί να γίνει δυνατό. Πώς συνδέεται αυτό με τη δική σας πορεία;
Ξεκίνησα την καριέρα μου στην τηλεόραση, κάτι που δεν ήταν ποτέ το όνειρό μου. Εκείνη την εποχή δεν μπορούσα καν να φανταστώ ότι θα συνεργαζόμουν κάποτε με κάποιον όπως ο Paul Verhoeven [σ.σ. που της έδωσε το ρόλο της καλόγριας στο ερωτικό θρίλερ «Μπενεντέτα»]. Έμοιαζε αδύνατο. Αλλά τελικά έγινε δυνατό, απλώς επειδή συνέχισα. Για μένα, κάτι είναι αδύνατο μόνο μέχρι να γίνει δυνατό για σένα προσωπικά. Φυσικά, δεν υπάρχει ισότητα ευκαιριών. Δεν μπορούμε να προσποιούμαστε ότι όλοι έχουν τις ίδιες πιθανότητες στη ζωή. Παρόλα αυτά, πιστεύω ότι όταν αρκετοί άνθρωποι θέλουν πραγματικά κάτι, τότε μερικές φορές το αδύνατο μπορεί να συμβεί.
Η κοινωνία μάς λέει συνεχώς να επικεντρωνόμαστε μόνο στον εαυτό μας, στην αυτοφροντίδα, στην προσωπική ανάπτυξη, στην εσωτερική μας ζωή. Αλλά νομίζω ότι ήδη περνάμε υπερβολικά πολύ χρόνο στραμμένοι προς τον εαυτό μας.
Συχνά η απάντηση βρίσκεται έξω από εμάς, στους άλλους ανθρώπους και στην κοινότητα.
