Η Πολωνία είναι μία από τις χώρες με τις πιο αυστηρές πολιτικές για το θέμα των αμβλώσεων στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Μάλιστα, από το 1993 επιτρέπει την άμβλωση μόνο σε συγκεκριμένες περιπτώσεις: όταν υπάρχει σοβαρή ανωμαλία του εμβρύου, όταν κινδυνεύει η ζωή ή η υγεία της εγκύου, καθώς και όταν η εγκυμοσύνη είναι αποτέλεσμα βιασμού ή αιμομιξίας.
Μάλιστα, πριν από έξι χρόνια το Συνταγματικό Δικαστήριο της χώρας απαγόρευσε σχεδόν καθολικά τις αμβλώσεις, ενώ αν κάποια κλινική προβεί στην επέμβαση, κόσμος συγκεντρώνεται στους χώρους έξω από αυτήν και διαδηλώνει.
Ωστόσο, την Πέμπτη, 22 Οκτωβρίου, χιλιάδες άνθρωποι βγήκαν στους δρόμους της Βαρσοβίας και περισσότερων από 20 ακόμη πόλεων της Πολωνίας, διεκδικώντας το δικαίωμα στην άμβλωση.
Με σύνθημα «Κόκκινη κάρτα στην απαγόρευση των αμβλώσεων», οι διαδηλωτές κρατούσαν κόκκινες κάρτες και πανό κατά της ισχύουσας νομοθεσίας. Ανάμεσα στα συνθήματα που ακούστηκαν ήταν τα «Η απαγόρευση των αμβλώσεων σκοτώνει γυναίκες» και «Η κόλαση των γυναικών συνεχίζεται».
Οι διαδηλώσεις πραγματοποιήθηκαν λίγες μόλις ημέρες μετά την έγκριση από το πολωνικό κοινοβούλιο δύο νομοσχεδίων που αποσκοπούν στη χαλάρωση των περιορισμών στις αμβλώσεις. Ωστόσο, και τα δύο αναμένεται να συναντήσουν το βέτο του συντηρητικού προέδρου της χώρας, Κάρολ Ναβρότσκι.
Δείτε αυτή τη δημοσίευση στο Instagram.
Οι γυναίκες κατηγορούν την κυβέρνηση για αθέτηση των υποσχέσεών της
Η φιλελεύθερη κυβέρνηση του πρωθυπουργού Ντόναλντ Τουσκ βρίσκεται αντιμέτωπη με έντονη κριτική, καθώς πολλοί την κατηγορούν ότι δεν έχει τηρήσει τη δέσμευσή της να μεταρρυθμίσει το αυστηρό νομοθετικό πλαίσιο για τις αμβλώσεις.
Η Ζόφια Μαρτσίνεκ, μέλος της οργάνωσης Abortion Dream Team, που εδρεύει στη Βαρσοβία και αγωνίζεται για τα αναπαραγωγικά δικαιώματα, χαρακτήρισε τις νομοθετικές πρωτοβουλίες μια σειρά από «συμβολικές κινήσεις» και όχι μια ουσιαστική προσπάθεια μεταρρύθμισης. Όπως υποστήριξε, «η κυβέρνηση γνώριζε εξαρχής ότι τα νομοσχέδια δύσκολα θα επιβίωναν από ένα προεδρικό βέτο».
Παράλληλα, κατηγόρησε την κυβέρνηση ότι επιχειρεί να ανακτήσει την υποστήριξη των γυναικών ενόψει των βουλευτικών εκλογών του επόμενου έτους, προβάλλοντας την εικόνα ότι αναλαμβάνει δράση για το δικαίωμα στην άμβλωση, χωρίς να εξασφαλίζει ουσιαστικές αλλαγές.
Πέρα από την πλήρη αποποινικοποίηση της άμβλωσης, οι διαδηλωτές ζητούν να κατοχυρωθεί η πρόσβαση σε νόμιμη άμβλωση έως τη 12η εβδομάδα της εγκυμοσύνης, καθώς και η πλήρης πρόσβαση στο χάπι της επόμενης ημέρας.
Παράλληλα, καλούν τις τοπικές αρχές να παρέμβουν ώστε να σταματήσουν οι παράνομες διαμαρτυρίες έξω από νοσοκομεία στη Βαρσοβία και το Γκντανσκ, καθώς και έξω από την κλινική AboTak στη Βαρσοβία. Κινητοποιήσεις πραγματοποιήθηκαν σε 26 πόλεις της Πολωνίας, αλλά και στο Λονδίνο. Οι διοργανωτές ανακοίνωσαν, επίσης, νέα διαδήλωση για την Κυριακή, επιβεβαιώνοντας ότι το ζήτημα των αναπαραγωγικών δικαιωμάτων παραμένει στο επίκεντρο της δημόσιας συζήτησης στη χώρα.
Τι προβλέπουν τα νομοσχέδια για τις αμβλώσεις
Την Τρίτη, 20 Οκτωβρίου, το πολωνικό κοινοβούλιο ψήφισε υπέρ δύο νομοθετικών πρωτοβουλιών για τη χαλάρωση των αυστηρών περιορισμών στις αμβλώσεις, οι οποίοι συγκαταλέγονται στους πιο περιοριστικούς στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
Το πρώτο νομοσχέδιο, που κατατέθηκε από τον κυβερνητικό συνασπισμό Πολιτικός Συνασπισμός (KO) του Τουσκ και την Αριστερά, προβλέπει τη μερική αποποινικοποίηση της άμβλωσης. Συγκεκριμένα, προτείνει την κατάργηση των ποινικών κυρώσεων για όσους βοηθούν μια γυναίκα να αποκτήσει πρόσβαση σε άμβλωση, αδίκημα που σήμερα τιμωρείται με φυλάκιση έως και τριών ετών. Το δεύτερο νομοσχέδιο, το οποίο προτάθηκε από τους πιο συντηρητικούς εταίρους του κυβερνητικού συνασπισμού, την Πολωνία 2050 και το Πολωνικό Λαϊκό Κόμμα (PSL), αποσκοπεί στην ανατροπή των συνεπειών της απόφασης του Συνταγματικού Δικαστηρίου του 2020, με την οποία απαγορεύτηκαν οι αμβλώσεις σε περιπτώσεις σοβαρών ανωμαλιών του εμβρύου. Το πρώτο νομοσχέδιο εγκρίθηκε με 217 ψήφους υπέρ, 213 κατά και τρεις αποχές. Το δεύτερο έλαβε 233 ψήφους υπέρ, 203 κατά και μία αποχή.
