Περίπου 750 εκατομμύρια γυναίκες και κορίτσια ζουν σήμερα σε απόσταση έως 50 χιλιομέτρων από ενεργές εμπόλεμες ζώνες, αριθμός αυξημένος κατά 40 εκατομμύρια σε σχέση με το 2024 και ο υψηλότερος από το 1990. Σύμφωνα με την έκθεση του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ για τις Γυναίκες, την Ειρήνη και την Ασφάλεια για το 2026, οι γυναίκες και τα κορίτσια αντιστοιχούσαν σε έναν στους τέσσερις αμάχους που σκοτώθηκαν σε συγκρούσεις το 2025, ποσοστό διπλάσιο σε σχέση με το 2021.
«Περισσότερες γυναίκες και κορίτσια παγιδεύονται σε πολέμους από οποιαδήποτε άλλη περίοδο των τελευταίων δεκαετιών», δήλωσε η εκτελεστική διευθύντρια της UN Women, Σίμα Μπαχούς, επισημαίνοντας ότι οι στρατιωτικές δαπάνες αυξάνονται, ενώ η αναπτυξιακή βοήθεια μειώνεται.
Δείτε αυτή τη δημοσίευση στο Instagram.
Η σεξουαλική βία και η φτώχεια επιβαρύνουν τις γυναίκες
Για τις γυναίκες και τα κορίτσια που ζουν σε εμπόλεμες περιοχές, οι κίνδυνοι δεν περιορίζονται στις επιθέσεις. Τα περιστατικά σεξουαλικής βίας που συνδέονται με ένοπλες συγκρούσεις και έχουν επαληθευτεί από τον ΟΗΕ σχεδόν τετραπλασιάστηκαν μεταξύ 2022 και 2025.
Παράλληλα, περίπου 170 εκατομμύρια γυναίκες και κορίτσια ζουν τόσο σε περιοχές συγκρούσεων όσο και σε συνθήκες ακραίας φτώχειας, με λιγότερα από 3 δολάρια την ημέρα. Στις χώρες που πλήττονται από πολέμους, οι γυναίκες και τα κορίτσια αφιερώνουν πενταπλάσιο χρόνο από τους άνδρες και τα αγόρια σε απλήρωτες οικιακές εργασίες και στη φροντίδα άλλων ανθρώπων.
Η χρήση drones και όπλων μεγάλου βεληνεκούς σε κατοικημένες περιοχές, καθώς και οι επιθέσεις σε σχολεία, αγορές και νοσοκομεία, εντείνουν τους κινδύνους. Την ίδια στιγμή, οι νέες στρατιωτικές τεχνολογίες που αξιοποιούν την τεχνητή νοημοσύνη δημιουργούν πρόσθετες ανησυχίες για την ασφάλεια των γυναικών και των κοριτσιών.
Δείτε αυτή τη δημοσίευση στο Instagram.
Περιορισμένη η συμμετοχή των γυναικών στις ειρηνευτικές διαπραγματεύσεις
Παρά τη συμβολή τους στην προστασία των κοινοτήτων και στην οικοδόμηση της ειρήνης, οι γυναίκες εξακολουθούν να αποκλείονται σε μεγάλο βαθμό από τις διαδικασίες λήψης αποφάσεων. Το 2025 αποτελούσαν μόλις το 5% των διαπραγματευτών σε 57 ειρηνευτικές διαδικασίες παγκοσμίως, έναντι 7% το 2024.
Την ίδια στιγμή, οι παγκόσμιες στρατιωτικές δαπάνες έφτασαν στο ιστορικό υψηλό των 2,9 τρισεκατομμυρίων δολαρίων το 2025. Αντίθετα, το 40% των γυναικείων οργανώσεων σε περιοχές που πλήττονται από κρίσεις εκτιμά ότι θα αναγκαστεί να αναστείλει προσωρινά ή να διακόψει οριστικά τη λειτουργία του μέσα στον επόμενο χρόνο, εξαιτίας της σοβαρής έλλειψης χρηματοδότησης.
Οι οργανώσεις αυτές διαδραματίζουν καθοριστικό ρόλο στην αποκλιμάκωση τοπικών εντάσεων, στην υποστήριξη επιζωσών σεξουαλικής βίας και στην παροχή βοήθειας σε εκτοπισμένους πληθυσμούς.
Η έκθεση του ΟΗΕ για τις Γυναίκες, την Ειρήνη και την Ασφάλεια
Η ετήσια έκθεση του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ δημοσιεύεται με αφορμή την ανοιχτή συζήτηση του Συμβουλίου Ασφαλείας για την Απόφαση 1325. Η απόφαση, που θεσπίστηκε το 2000, αναγνωρίζει τη σημασία της προστασίας των γυναικών και των κοριτσιών σε ένοπλες συγκρούσεις και ζητά την πλήρη συμμετοχή των γυναικών στις ειρηνευτικές διαδικασίες.
