«Σήμερα δεν έχω όρεξη να κάνω τίποτα, θέλω να “σαπίσω” στο κρεβάτι»: Ίσως όλοι έχουμε πιάσει τον εαυτό μας να χρησιμοποιεί αυτή τη φράση, ιδιαίτερα μετά από μια δύσκολη ημέρα ή εβδομάδα στη δουλειά. Η συγκεκριμένη συμπεριφορά περιγράφεται, συνοπτικά, από τον όρο «bed rotting» και διαδόθηκε από τη γενιά Ζ που, σύμφωνα με μια δημοσκόπηση, έχει ενδώσει σε αυτήν σε ποσοστό 24%. Μια άλλη δημοσκόπηση (American Academy of Sleep Medicine) υπολογίζει ότι η γενιά Ζ αφιερώνει στο bed rotting γύρω στις 500 ώρες τον χρόνο, περισσότερο από οποιαδήποτε άλλη.
Ένας εξωτερικός παρατηρητής μπορεί να σχολίαζε, μπροστά στην εικόνα κάποιου που σκρολάρει ασταμάτητα στο κινητό του ξαπλωμένος στο κρεβάτι, ότι απλά «τεμπελιάζει». Ωστόσο οι ειδικοί ψυχικής υγείας θεωρούν το bed rotting ως την αντίδραση σε μια καθημερινότητα στην οποία βομβαρδιζόμαστε νυχθημερόν από ερεθίσματα. Το συστηματικό, μάλιστα, bed rotting, όπως προειδοποιούν, συνδέεται με αυξημένο κίνδυνο κατάθλιψης, άγχους και διαταραχών ύπνου.
Οι ειδικοί ψυχικής υγείας θεωρούν το bed rotting ως την αντίδραση σε μια καθημερινότητα στην οποία βομβαρδιζόμαστε νυχθημερόν από ερεθίσματα. Το συστηματικό, μάλιστα, bed rotting, όπως προειδοποιούν, συνδέεται με αυξημένο κίνδυνο κατάθλιψης, άγχους και διαταραχών ύπνου.
Ακόμα και αν ενδίδουμε περιστασιακά στο bed rotting, είναι σημαντικό να ακούσουμε τι θέλει να μας πει το σώμα, και το μυαλό, μας που εκφράζει αυτή την επιθυμία. «Ακόμα και αν σύρετε το σώμα σας, τελικά, να σηκωθεί από το κρεβάτι, δεν νιώθετε καλύτερα. Συνεχίζετε να το αισθάνεστε βαρύ. Το μυαλό σας εξακολουθεί να παίρνει στροφές αλλά τίποτα δεν σας συγκινεί, όσο κι αν το θέλετε»: Αν αναγνωρίζουμε τον εαυτό μας σε αυτή την περιγραφή, όπως σχολιάζει η ψυχοθεραπεύτρια Cheryl Groskopf, δεν «χαλαρώνουμε» ούτε τεμπελιάζουμε, φυσικά: έχουμε κατεβάσει διακόπτες γιατί δεν υπάρχει άλλη επιλογή. Είναι ένας μηχανισμός επιβίωσης που επιστρατεύει το νευρικό σύστημα, θέλοντας να μας πει: «Όλα αυτά είναι υπερβολικά πολλά. Δεν μπορώ να τα αντιμετωπίσω. Οπότε θα εξαφανιστώ».
Ίσως να δυσκολευόμαστε να συγκεντρωθούμε σε κάτι και ακόμα και η πιο απλή εργασία να φαίνεται βουνό. Μπορεί να σκρολάρουμε στο κινητό αλλά να μη μας αγγίζει τίποτα από ό,τι βλέπουμε. Ενδεχομένως να θέλουμε να σηκωθούμε από το κρεβάτι αλλά το σώμα να μην υπακούει.
Τότε, το bed rotting «είναι μια ακόμα έκφραση άγχους», πιστεύει η ειδικός. «Αντί το μυαλό να καλπάζει και να παθαίνετε κρίσεις πανικού, το εκδηλώνετε με αποστασιοποίηση, χαμηλή ενέργεια και αίσθημα ότι το σώμα σας είναι “βαρύ”. Οι περισσότεροι δεν συνειδητοποιούν ότι το νευρικό σύστημά μας προσπαθεί να μας προστατεύσει με αυτό τον τρόπο».
Η ίδια προσθέτει ότι πολλοί μεγαλώνουμε μαθαίνοντας ότι δεν έχουμε δικαίωμα να ξεκουραζόμαστε. Μόνο αν αρρωστήσουμε. Ακόμα λοιπόν και η ιδέα ενός διαλείμματος μπορεί να μας στρεσάρει. Το αποτέλεσμα είναι να δοκιμάζουμε τα όρια της αντοχής μας. Μέχρι να εξαντληθούμε.
Πολλοί μεγαλώνουμε μαθαίνοντας ότι δεν έχουμε δικαίωμα να ξεκουραζόμαστε. Μόνο αν αρρωστήσουμε. Ακόμα λοιπόν και η ιδέα ενός διαλείμματος μπορεί να μας στρεσάρει. Το αποτέλεσμα είναι να δοκιμάζουμε τα όρια της αντοχής μας. Μέχρι να εξαντληθούμε.
«Τα καλά νέα είναι ότι αυτές οι λούπες “ξεμαθαίνονται”. Ειδικά αν δουλέψουμε με το νευρικό σύστημα έτσι ώστε το σώμα μας να αρχίσει να νιώθει ξανά ασφαλές», συμπληρώνει. «Η θεραπεία που δουλεύει στο επίπεδο του νευρικού συστήματος –όχι απλά των σκέψεων– μπορεί να μας βοηθήσει να αναγνωρίσουμε τι κάνει το σώμα μας και γιατί».
